Nasiona Filodendrona Cretosum - Philodendron Cretosum

Philodendron cretosum – Filodendron Cretosum

Philodendron cretosum to rzadko spotykany, pnący filodendron z rodziny obrazkowatych (Araceae), opisany dopiero w 1997 roku. Wyróżnia się nietypowymi jak na filodendron, wąskimi i wydłużonymi, skórzastymi liśćmi oraz białym, kredowym sokiem. To roślina niemal wyłącznie botaniczna i kolekcjonerska, rzadko obecna w uprawie.

Synonimy i nazewnictwo

Gatunek opisali Croat i Grayum (1997). Baza Kew POWO akceptuje go jako odrębny gatunek i nie wymienia dla niego żadnych synonimów. Roślina nie ma utrwalonej nazwy zwyczajowej – w handlu funkcjonuje pod nazwą naukową.

• Brak synonimów w bazie Kew POWO
• Epitet cretosum = łac. „kredowy”, od białego, kredowego soku

W polskim sklepie stosujemy nazwę filodendron cretosum – będącą handlowym oddaniem nazwy łacińskiej.

Pochodzenie i wygląd

Gatunek pochodzi z Ameryki Środkowej – z Kostaryki i Panamy – gdzie rośnie w wilgotnych lasach tropikalnych i przedgórskich, od poziomu morza po około 900 m, głównie wzdłuż działu wodnego. To pnący, epifityczny lub półepifityczny filodendron o wydłużonych łodygach i charakterystycznym białym, kredowym soku.

Najbardziej wyróżniającą cechą jest kształt liścia: wąski, taśmowaty, linearny do odwrotnielancetowatego, o długości 29–85 cm przy zaledwie 5–12 cm szerokości (czyli około 5–8 razy dłuższy niż szerszy), skórzasto-papierowaty i półbłyszczący. To nietypowe wśród filodendronów, u których dominują szerokie, sercowate liście. Kwiatostan to pochwa (9–13,5 cm) blado zielona do zielonobiałej z zewnątrz, biaława wewnątrz, obejmująca kolbę.

Mrozoodporność i uprawa

Filodendron cretosum to roślina ściśle tropikalna, mrozoczuła (strefy USDA 10–11). W klimacie umiarkowanym uprawia się go jako roślinę doniczkową i domową, w cieple (najlepiej około 20–28°C, nie poniżej około 15°C). Lubi jasne, rozproszone światło (bez ostrego słońca), stale wilgotne, próchniczne i przepuszczalne podłoże oraz wysoką wilgotność powietrza. Jako naturalny pnącz najlepiej rośnie na podporze – paliku mchowym, po którym się wspina.

Uprawa z nasion

Nasiona obrazkowatych są krótkowieczne (recalcitrantne) i szybko tracą żywotność po wyschnięciu, dlatego trzeba je wysiać świeże, jak najszybciej po oczyszczeniu z miąższu. Wysiewa się je powierzchniowo (nie przykrywając grubo) w wilgotne, przewiewne, próchniczne podłoże, utrzymując wysoką wilgotność (przykrycie, mini-szklarenka) i ciepło (25–30°C) oraz jasne, rozproszone światło. Uprawę utrudnia przede wszystkim dostępność świeżych, żywotnych nasion tego rzadkiego gatunku – dlatego oceniamy ją jako trudną.

Bezpieczeństwo i zastosowanie

To ozdobna, kolekcjonerska roślina liściowa, ceniona za nietypowe, długie i wąskie, błyszczące liście oraz pnący pokrój. Uwaga bezpieczeństwa: jak wszystkie obrazkowate, wszystkie części rośliny zawierają szczawiany wapnia (rafidy) – są drażniące i toksyczne po pogryzieniu lub połknięciu, a sok może podrażniać skórę i oczy. Roślinę należy trzymać z dala od dzieci i zwierząt.

Ciekawostki

Nazwa cretosum („kredowy”) pochodzi od charakterystycznego, białego, kredowego soku – rzadkiej cechy wśród środkowoamerykańskich filodendronów. Roślina przełamuje też stereotyp „typowego filodendrona”: zamiast szerokiego, sercowatego liścia ma długą, wąską, taśmowatą blaszkę, dochodzącą do około 85 cm długości przy zaledwie ~12 cm szerokości.

Podsumowanie

Filodendron cretosum to gratka dla kolekcjonerów aroidów – rzadki gatunek o nietypowych, długich i wąskich liściach oraz kredowym soku. Uprawa z nasion jest wymagająca (kluczowa jest świeżość nasion, ciepło i wilgotność), ale w zamian otrzymujemy naprawdę niecodzienną, pnącą roślinę doniczkową.