Calamus sedens – Rotang Niski
Calamus sedens to krótka, niepiąca się palma rotangowa należąca do rodzaju Calamus, największego rodzaju w rodzinie palm. Jest to gatunek soliterny, rzadko przekraczający 2 metry wysokości, z pędami o średnicy około 4,5 cm bez pochew liściowych i do 6 cm z pochewkami. Rodzaj Calamus obejmuje ponad 400 gatunków po połączeniu w 2015 roku z innymi rodzajami rotangów i jest rozproszony od Afryki przez Azję Południowo-Wschodnią po Australię i wyspy zachodniego Pacyfiku.
W naturalnym środowisku Calamus sedens występuje najczęściej na dolnych zboczach wzgórz w lasach dipterokarpowych na wysokościach do 1100 metrów nad poziomem morza. Unika grzbietów górskich, z wyjątkiem obszarów górskich, gdzie grzbiety wyłapują mgłę. Największe zróżnicowanie gatunkowe rotangów występuje w zamkniętych lasach tropikalnych Azji Południowo-Wschodniej, choć można je również znaleźć w innych częściach tropikalnej Azji i Afryki.
Opis botaniczny i wygląd rośliny
Kombinacja krótkiego, soliternego pnia rotangu z liśćmi bez wąsików zakończonymi szerokimi, pofałdowanymi listkami jest silnie diagnostyczna dla tego gatunku. Dojrzałe owoce są okrągłe, stosunkowo małe, do 8 mm średnicy, pokryte 15-18 pionowymi rzędami jasnych czerwono-brązowych łusek. Nasiona są okrągłe ze słodkim sarkotestą; bielmo jest homogeniczne. Liść siewki jest dwudzielny z wyraźnie rozbieżnymi listkami.
Kwiatostan bez wici jest różnorodny pod względem budowy; szypułka często osiąga 60 cm lub więcej długości. Zarówno u męskich, jak i żeńskich osobników pierwotne przykrywki przekraczają i częściowo otaczają cały kwiatostan, mają jasny średnio-brązowy kolor, uzbrojone są w kolce tylko u podstawy, gęsto łuskowate na zewnątrz i lśniące ciemnobrązowe wewnątrz. Kwiaty są małe i gęsto skupione.
Cykl biologiczny i cechy szczególne
Wszystkie gatunki Calamus są dwupienne i silnie uzbrojone w kolce. Rodzaj ten charakteryzuje się liśćmi pierzastymi i jest dwupienny. To niezwykle charakterystyczny i interesujący rotang. Fakt, że wiele okazów w zielnikach jest błędnie określanych jako Daemonorops sugeruje, że botanicy mylą duże przykrywki kwiatostanowe z tymi z Daemonorops sekcji Cymbospatha. Jednak u Calamus sedens przykrywki są duże i rozszczepiają się podłużnie, ale nie opadają wcześnie i mają wolne końcówki.
Pędy rzadko są używane do produkcji lasek. Etymologia nazwy "sedens" oznacza "siedzący", od malajskiej nazwy gatunku. Około 20% gatunków rotangów ma znaczenie ekonomiczne i jest tradycyjnie wykorzystywane w Azji Południowo-Wschodniej do produkcji mebli wiklinowych, koszy, lasek, mat, sznurów i innych wyrobów rękodzielniczych. Trzciny rotangowe to jeden z najcenniejszych na świecie produktów nieleśnych. Niektóre gatunki mają również jadalne owoce i serce palmy.
Tolerancja temperatur
Calamus sedens należy do strefy odporności na zimno 10a, co oznacza, że wymaga temperatur nie niższych niż -1°C do 1°C. Gatunek ten nie toleruje przymrozków i wymaga ciepłych, stabilnych warunków tropikalnych przez cały rok. Uprawa wymaga tropikalnych lub ciepłych subtropikalnych warunków ze stale wysoką wilgotnością (60-90%), temperaturami konsekwentnie powyżej 18°C i jasnym, rozproszonym światłem.
Zastosowanie rośliny
Roślina jest czasami pozyskiwana z natury do lokalnego wykorzystania jej pędów. Występuje w Azji Południowo-Wschodniej - Tajlandii i Malezji. Większość palm rotangowych jest ekologicznie uważana za liany ze względu na swoje pnące właściwości, w przeciwieństwie do innych gatunków palm. Kilka gatunków ma również pokrój drzewiasty lub krzewiasty. W uprawie ornamentacyjnej gatunek ten może służyć jako egzotyczna roślina doniczkowa lub element kolekcji tropikalnych palm w ciepłych szklarniach.
Dla kogo jest ten gatunek
Calamus sedens jest przeznaczony dla doświadczonych kolekcjonerów palm i miłośników egzotycznych roślin tropikalnych, którzy mogą zapewnić stabilne, ciepłe warunki uprawy. Ze względu na wymagania dotyczące wysokiej wilgotności, ciepła i specyficznych warunków świetlnych, gatunek ten jest odpowiedni dla osób posiadających szklarnie tropikalne lub zaawansowane systemy uprawy domowej.
Podsumowanie
Istnieje 13 różnych rodzajów rotangów obejmujących około 600 gatunków. Niektóre gatunki w tych "rodzajach rotangowych" mają inny pokrój i nie pną się, są to krzewiate palmy podszytowe; niemniej jednak są blisko spokrewnione z gatunkami pnącymi i dlatego są włączane do tych samych rodzajów. Calamus sedens reprezentuje unikalną grupę niepiących się rotangów, które ewoluowały w kierunku życia w podszyciu lasów tropikalnych. Większość palm to mieszkańcy lasów tropikalnych, gdzie rozwijają się na dobrze drenowanych, kwaśnych glebach w regionach o wysokich, choć często sezonowych opadach. Zasięgiem występowania obejmują obszary od nizin po lasy górskie i chmurne do wysokości 1800 metrów.